Vesaik Mukabili İşlemlerde Ödeme Seçenekleri: Documents Against Payment ve Documents Against Acceptance
Vesaik mukabili ödeme, bankalar aracılığıyla yürütülen ve uluslararası mal alım satımlarında kullanılan bir ödeme yöntemidir. Mal mukabili ödemeye göre ihracatçıya nispeten daha fazla güvence sağlasa da ödeme alamama riski devam eder.
Tahsil talimatında uygulanacağı belirtilen işlemlerde ICC’nin URC 522 kuralları kullanılır. Belgelerin ithalatçıya hangi koşulla teslim edileceği tahsil talimatında açıkça belirtilmelidir. İki temel seçenek Documents Against Payment (D/P) ve Documents Against Acceptance (D/A) yöntemleridir.
Genel süreci Vesaik Mukabili Ödeme yazısında inceleyebilirsiniz. Bu yazımızda ise iki seçeneği ve belge teslimiyle ödeme zamanının nasıl değiştiğini ele alıyoruz.
| Documents Against Payment (D/P) | Documents Against Acceptance (D/A) |
|---|---|
İthalatçıların bankadan evrakları teslim almak için ödeme yapmalarını şart koşan, vesaik ibrazında ödemedir. CAD (Cash Against Documents) olarak da bilinir. | İthalatçıların vesaik mukabili altında belirli bir vade sonrasında ödeme yapacakları durumda, evrakları teslim almak için vadeli poliçe kabul etmelerini şart koşan ödeme seçeneğidir. |
Documents Against Payment Nedir? Nasıl İşler?
Documents Against Payment, belgelerin ödeme karşılığında teslim edilmesidir. D/P işleminde ithalatçı, belgeleri bankasından alabilmek için ödeme yapar. Buradaki ödeme, mal sevk edilmeden önce yapılan avansla karıştırılmamalıdır; ithalatçı, sevkiyattan sonra kendisine ibraz edilen belgeleri teslim almak için ödeme yapmaktadır.
Tahsil talimatına göre ödeme alınmadan belgeler ithalatçıya teslim edilmez. Ancak banka ödeme garantisi vermediği için ithalatçı belgeleri almayı ve ödeme yapmayı reddedebilir.
- İhracatçı ile ithalatçı satış sözleşmesini imzalar.
- İhracatçı malları sevk eder.
- İhracatçı vesaikleri tahsil talimatıyla bankasına verir.
- İhracatçı bankası vesaikleri ve tahsil talimatını ithalatçı bankasına gönderir.
- İbraz bankası ithalatçıdan ödeme yapmasını ister.
- İthalatçı ödemeyi yapar.
- İbraz bankası belgeleri ödemeden sonra ithalatçıya teslim eder.
- İthalatçı bankası tahsil edilen bedeli ihracatçı bankasına iletir.
- İhracatçı bankası ödemeyi ihracatçıya iletir.
Documents Against Acceptance Nedir? Nasıl İşler?
Documents Against Acceptance, belgelerin vadeli poliçe kabulü karşılığında teslim edilmesidir. İthalatçı belgeleri almak için hemen ödeme yapmaz; vadeli poliçeyi kabul ederek belirlenen vadede ödeme yapmayı üstlenir.
Belgeler kabulden sonra ithalatçıya teslim edildiği için ihracatçı, ödeme vadesine kadar ithalatçının ödeme riskini taşır. Poliçenin kabul edilmesi, vadesinde mutlaka ödeme yapılacağı anlamına gelmez. Sıradan D/A işlemi banka avali içermez.
- İhracatçı ile ithalatçı satış sözleşmesini imzalar.
- İhracatçı malları sevk eder.
- İhracatçı vesaikleri tahsil talimatıyla bankasına verir.
- İhracatçı bankası vesaikleri ve tahsil talimatını ithalatçı bankasına gönderir.
- İbraz bankası ithalatçıdan vadeli poliçeyi kabul etmesini ister.
- İthalatçı vadeli poliçeyi kabul eder.
- İbraz bankası belgeleri poliçe kabulünden sonra ithalatçıya teslim eder.
- İthalatçı poliçe vadesinde ödemeyi yapar.
- İthalatçı bankası tahsil edilen bedeli ihracatçı bankasına iletir.
- İhracatçı bankası ödemeyi ihracatçıya iletir.
D/A İşleminde Poliçeyle İlgili Önemli Noktalar
- Vadeli poliçe kullanılmalıdır.
- Poliçe vadesi, gelecekte gerçekleşmesi kesin bir tarihi belirtmelidir.
- Vade tarihi yalnızca poliçe üzerindeki bilgilerle belirlenebilmelidir. Örneğin konşimento tarihinden itibaren 60 gün vadeli poliçe düzenleniyorsa konşimento tarihi de poliçeye yazılmalıdır.
Poliçe kabulüyle banka avali arasındaki farkı Banka Avali ve Belgelerin Teslimi yazısında bulabilirsiniz.
D/P ve D/A Birlikte Kullanılabilir mi?
Bazı işlemlerde bedelin bir kısmı ödeme, kalan kısmı vadeli poliçe kabulü karşılığında tahsil edilecek şekilde iki seçenek birlikte kullanılabilir. Tutarlar, vadeler ve belgelerin teslim koşulu tahsil talimatında açıkça belirlenmelidir.
İhracatçı Hangi Farka Dikkat Etmelidir?
D/P’de belge tesliminin koşulu ödeme, D/A’da ise vadeli poliçe kabulüdür. D/A’da belgeler henüz mal bedeli tahsil edilmeden ithalatçıya teslim edilir. Her iki seçenekte de bankaların tahsilata aracılık etmesi, tek başına ödeme garantisi oluşturmaz.
Bankanın üstlendiği görevleri Vesaik Mukabili Ödemede Bankaların Sorumluluk Sınırları yazısında inceleyebilirsiniz.